Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
  • Thư viện điện tử và kho tin
  • Đề tài nghiên cứu cấp bộ
  • Đề tài nghiên cứu cấp nhà nước
  • Tham khảo tạp chí
  • Sách toàn văn
  • Thư điện tử
  • Chính phủ
  • 7.1 sach hang nam

Hàng Gòn kỳ quan cự thạch Việt Nam

07/03/2017


Cơ quan soạn thảo: Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam

Tác giả :
  • PGS.TS. Phạm Đức Mạnh, PGS.TS. Nguyễn Giang Hải, ThS. Nguyễn Hồng Ân

Địa chỉ liên hệ: Nhà xuất bản Khoa học xã hội

Năm xuất bản: 2015

Số trang: 507

Cuốn “Hàng Gòn - Kỳ quan Cự thạch Việt Nam” do Nhà xuất bản Khoa học xã hội ấn hành nhằm giới thiệu đầy đủ thông tin quan trọng nhất và là các kết quả nghiên cứu mới nhất về di sản quý báu đến với độc giả trong nước và quốc tế. Nội dung cuốn sách được trình bày trong ba phần.

Phn thứ nhất: Điều kiện tự nhiên và nhân văn vùng đất đỏ bazan ở Đồng Nai, các tác giả giới thiệu sơ lược về điều kiện tự nhiên và nhân văn tiểu vùng đất đỏ bazan phong hóa Đồng Nai đặt trong khung cảnh chung của môi trường sinh thái toàn miền Đông Nam Bộ, với các hệ thống dẫn liệu khảo cổ liên quan đến hoạt động cư trú và sáng tạo văn hóa của các thế hệ người cổ từ buổi đầu Đá cũ đến những làng cổ làm nông, săn bắn, hái lượm lâm thủy sản và hoạt động thủ công, những nghĩa địa mai táng người chết trong mộ đất, mộ chum vò gốm, các kho chôn đồ đồng trong họng núi lửa thời Kim khí.

Phần thứ hai: Các di tích văn hóa cự thạch trên vùng đất đỏ Long Khánh – Xuân Lộc (Đồng Nai), tập thể tác giả giới thiệu chi tiết về lịch sử khám phá, khai quật và nghiên cứu quần thể kiến trúc Cự thạch Hàng Gòn qua các giai đoạn từ năm 1927 đến năm 2015, đặc biệt về các di tích liên quan trực tiếp đến hầm mộ Đá lớn Hàng Gòn I (7A) và Công xưởng Cự thạch Hàng Gòn II (7B), với các kết quả giám định thạch học, thành phần chất liệu đá, gốm, đồng thau và hệ thống niên đại I4C, với nhiều minh họa, thống kê chi tiết và hệ thống ghi nhận trong hiện trường khảo cổ.

Phần thứ ba:Quần thể di tích cự thạch Hàng Gòn trong bình diện văn minh Kim khí Đồng Nai và văn hóa Cự thạch châu lục, các tác giả nêu lên những nhận định bước đầu về đặc trưng văn hóa, vị trí lịch sử của cả quần thể Cự thạch Hàng Gòn đặt trong mối quan hệ chặt chẽ với các di tích thời đại Kim khí ở Nam Bộ nói riêng và trong bình diện văn hóa Cự thạch hiện biết ở khu vực và châu lục. Các tác giả đã phác họa bức tranh văn hóa xã hội đặc sắc của cả miền Đông Nam Bộ mà trong đó, quần thể kiến trúc Cự thạch Hàng Gòn được nhìn nhận như "Trung tâm tinh thần Đồng Nai" thời kỳ "Tiền Nhà nước”.

Đồng Nai - vùng đất trù phú được mệnh danh là dòng chảy huyết mạch của cả Miền Đông anh dũng – từng chứng kiến sự hình thành, nảy nở, dao động của cả một cộng đồng người cổ quần tụ nơi đây, vùng đất từng chứa đựng trong lòng nó cả một phức thể di tích - di vật khảo cổ học quan trọng và xuyên suốt từ thời đại Đồng sang sơ kỳ thời đại Sắt. Tất cả những gì trên bản đồ khảo cổ học cổ xưa của miền đất này cho thấy, những thế hệ tiền nhân đã khởi đầu quả cảm và sáng tạo, bằng lao động khai phá và chiếm lĩnh, thích ứng với tự nhiên và xây đắp nên một trung tâm văn hóa Kim khí rực rỡ  - một nền văn minh đặc sắc mà ngày nay được gọi là Văn minh sông Đồng Nai.

Bằng những cố gắng điền dã và nghiên cứu của các nhà khảo cổ học và bảo tàng học từ nhiều thập kỷ nay, nhiều di sản mang những tên làng, tên đất, tên sông, tên suối… ở Đồng Nai như Phước Tân, Bình Đa, Gò Me, Cái Vạn, Cái Lăng, Rạch Lá, Suối Linh, Núi Gốm, Dầu Giây… đã trở nên quen thuộc. Từ những nơi đó, ngôn ngữ khảo cổ học và bảo tàng học đã mang từ nghìn xưa về cho hôm nay một vóc dáng cụ thể và hài hòa của đất nước - con người Đồng Nai thời Tiền sử và Sơ sử, những kho tàng chứa vũ khí đồng thau kiểu "Qua đồng" và hình tượng con "Trút" đồng (Long Giao), những "Cánh đồng chum gốm" mang hình hài những nghĩa trang cộng đồng dày đặc thời sơ Sắt và đặc biệt, cả quần thể kiến trúc Đá lớn độc đáo được phát hiện chính trong vùng từng là trung tâm sinh tụ và tinh thần Đồng Nai thời sơ Sắt - Mộ Cự thạch Hàng Gòn, di tích lịch sử Văn hóa quốc gia ngày nay.

Mộ Cự thạch Hàng Gòn được khám phá và khai quật đầu tiên bởi một kỹ sư cầu đường người Pháp là Jean Bouchot từ hơn 8 thập kỷ trước, thu hút sự quan tâm đặc biệt của nhiều học giả nổi tiếng trên thế giới. Người ta đã cho rằng đây là loại hình kiến trúc Đá lớn kiểu hầm mộ ghép phiến và các hàng trụ đá và liên hệ Mộ Hàng Gòn với các di sản Cự thạch khắp châu lục và cả Châu Úc...

Cuối năm 1995, công nhân lái xe ủi Xí nghiệp Đá đụng phải các tấm đan hoa cương nằm gần hầm mộ xưa và di tích đã được các nhà khảo cổ và bảo tàng khai quật, khám phá thêm nhiều dữ liệu quý báu bằng đá, gốm, đồng và tập hợp mẫu than tro giám định bằng phương pháp phân tích 14C để định tuổi tuyệt đối cho di tích 2.670 đến 2.220 ± 40 BP. Các nhà khai quật tin rằng di tồn Cự thạch vừa khám phá liên kết chặt chẽ với quần thể kiến trúc Mộ Cự thạch đã biết và đó chính là nơi tập kết nguyên liệu và là dạng "Công xưởng chế tác Đá lớn" lần đầu tiên được biết ở Việt Nam và Đông Nam Á.

Hy vọng cuốn sách sẽ đem đến cho bạn đọc một nguồn cứ liệu khoa học - văn hóa với những thông tin bổ ích, những tư liệu lý thú và thiết thực, có thể làm tài liệu tham khảo trong nghiên cứu, làm tài liệu học tập cho sinh viên, giúp các thể hệ trẻ thêm hiểu biết về Tổ quốc Việt Nam.

Xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc./.

Nguyễn Thu Hà


Các tin đã đưa ngày: